Paul Willemse

Er is eigenlijk geen dak- of thuisloze die Paul Willemse niet kent. Al meer dan 20 jaar zet hij zich voor deze groep in. En nu is hij genomineerd.

’Toch was ik echt wel verrast, maar ik vind het wel erg leuk’, zegt hij in eerste reactie in de bibliotheek van Reigersbos in ’zijn’ stadsdeel Zuidoost. ’Maar weet je, de echte genomineerden lopen wat mij betreft nu op straat naar een slaapplaats te zoeken. En de vele vrijwilligers die me elke dag helpen, verdienen deze nominatie zeker ook. Mocht ik winnen, dan draag ik de prijs ook zeker aan hen op.’

Paul Willemse begon bij de gemeente als handhaver/toezichthouder. Daar kwam hij voor het eerst in contact met dak- en thuislozen. ‘Ik was toezichthouder en liep toen door de Leidsestraat. Het was hartje winter en ik zag daklozen daar over straat lopen. Ik heb niet geaarzeld en ben naar de Febo gegaan om een kop koffie voor ze te kopen. Zo is het eigenlijk begonnen. Op een gegeven moment ben ik op het Centraal Station overgebleven eten uit gaan delen. Ik kon het niet over mijn hart verkrijgen om hen in de kou te laten staan terwijl ik zelf met Kerstmis lekker bij een Chinees restaurant zat te eten.’

De werkgever van Willemse waardeerde deze geste minder en hij werd dan ook op het matje geroepen. ‘Ik had vaak mijn uniform nog aan en dat vond de gemeente minder leuk. Inmiddels was ik al zo begaan met de groep dat ik er uiteindelijk mijn levenswerk van heb gemaakt. Nu ben ik dag in dag uit bezig om de medemens te helpen in de stad.’

Willemse organiseert buiten het jaarlijkse kerstdiner voor dak- en thuislozen in De Waag ook de vrijheidsmaaltijd en zet hij zich in voor verstandelijk gehandicapten en de ouderenbond. ’Als ik miljonair zou zijn zou ik een groot pand kopen waar iedereen die het nodig heeft terecht kan.’

Fotografie: woutervanderwolk.com

 

Stem op deze kandidaat

Selahattin Vural

Op de vitrine van Abi Patat is een brief geplakt. Daarin staat dat Selahattin Vural, eigenaar van de snackbar aan de Jan Tooropstraat, is genomineerd voor de titel Amsterdammer van het Jaar.

‘Veel klanten hebben al beloofd op mij te stemmen’, zegt Abi (de koosnaam waaronder Vural vooral bekend is, red.) met een twinkeling in zijn ogen.

Tijdens het bakken van de patat verbindt Abi verschillende groepen mensen. Zijn zaak geldt als een belangrijke ontmoetingsplaats in een wijk. Samen met zijn vrouw Fatma runt hij Abi Patat al 21 jaar. In die tijd heeft het echtpaar heel wat meegemaakt. Een absoluut dieptepunt was de brand in 2014 die de complete zaak in de as legde. Daarna bleek hoezeer de buurtbewoners gesteld waren op de onderneming en de eigenaren.

Talloze steunbetuigingen vanuit alle geledingen ontvingen Abi en zijn vrouw. Het greep het stel zo aan dat er nu ieder jaar in november Puntje Patatdag gehouden wordt. Een soort dankjewel in de vorm van een actiedag waar onder andere patat slechts een euro kost.

Abi Patat is in de loop van de jaren een soort buurthuis geworden voor de bewoners. ‘Ondernemen is meer dan het verkopen van producten’, zegt Abi. ‘Je kan klanten aan je binden door echt een band met ze op te bouwen. Door een praatje te houden, een luisterend oor te bieden en waar nodig hulp te bieden.’

En Abi maakt geen onderscheid. ‘Iedereen komt hier. Ik houd van iedereen. In onze zaak ontmoeten verschillende culturen elkaar en zo komt er over en weer begrip. En dat werkt niet alleen goed voor de zaak, maar ook voor de buurt. Samen kunnen wij problemen oplossen.’

De rol van verbinder leverde Abi eerder dit jaar als Amsterdamspeld van de gemeente op. Nu is hij al supertrots op de nominatie voor Amsterdammer van het Jaar.

Fotografie: woutervanderwolk.com

Stem op deze kandidaat

Bianca Tjon a Koy

Schaamte en angst voor represailles zijn de twee redenen voor pubers die slachtoffer zijn van afpersing of beroving om geen aangifte te doen bij de politie. Daardoor komen er geen reële cijfers over dit maatschappelijke probleem boven tafel en wordt het probleem onderschat.

Het gevolg is dat de politie er geen prioriteit aan geeft, slachtoffers vaak aan hun lot worden overgelaten en daders vrijuit gaan. Voor Bianca Tjon a Koy een reden om Zuidoost Safety Movements (ZSM) op te zetten, zodat zorginstanties, politie en justitie er niet meer om heen kunnen en het probleem de aandacht krijgt waar slachtoffers op zitten te wachten.

 

‘Kinderen vertellen het niet op school of aan hun ouders als het hen overkomt. Laat staan dat ze aangifte doen. Je weet er als ouders ook niet veel van, totdat het je zelf overkomt. Er gebeurt heel veel via social media en daardoor heeft justitie er geen grip op. Maar dat het uit de anonimiteit en de taboesfeer moet worden gehaald is duidelijk’, vindt Bianca.

Het gaat vooral om de jeugd in de leeftijd van 12 tot en met 18 jaar weet Bianca inmiddels. Zij heeft zelf als ouder meegemaakt dat haar kind slachtoffer werd van beroving. Samen met andere ouders die een soortgelijke ervaring met hun kind hebben gehad, is ze met ZSM begonnen.

In de korte tijd van het bestaan van de stichting heeft ze al veel bereikt. Ze heeft gesprekken gevoerd met de politie, burgemeesters Van Aartsen en Halsema, met het openbaar ministerie, hulporganisaties en ze zien allemaal het belang om er wat aan doen.

‘Er is nu bij de politie een speciaal team opgezet voor afpersing en beroving met geweld. Ook is het de bedoeling dat we op basisscholen en middelbare scholen voorlichting gaan geven, maar daar zijn we nog niet toe gekomen’, vertelt Bianca die, net als de andere ouders, dit naast haar baan doet. Er is nog veel werk te doen om de veiligheid van jeugd te waarborgen. ‘Ik hoop dan ook dat hier een potje geld voor komt.’

Fotografie: woutervanderwolk.com

 

 

Stem op deze kandidaat

Caroll Sastro

Reizen met het openbaar vervoer, ergens naar toe gaan zonder obstakels tegen te komen, het lijkt voor iedereen simpel. Maar niet voor mensen met een beperking. Caroll Sastro zet zich al jaren in voor de toegankelijkheid van gehandicapten in de stad.

Om serieus te worden genomen en de toegankelijkheid van haar en haar lotgenoten op de kaart te zetten, heeft ze Platform Gehandicapten Zuidoost (PGZO) opgezet. En dat is hard nodig, want: ‘Validisme (discriminatie van gehandicapten, red.) lijkt heel normaal. Mensen hebben niet eens door dat ze ons discrimineren. Het is institutioneel. Het zit in ons systeem. Daarom is het moeilijk om er tegen te vechten.’

 

Caroll is een opvallende verschijning, haar scootmobiel is opgetuigd met kleurige bloemen en zelf ziet ze er ook fleurig uit. Maar haar humeur is niet altijd even vrolijk. Ze is regelmatig boos, verdrietig en teleurgesteld als ze weer moet vechten tegen onwetendheid en het feit dat de gemeente, projectontwikkelaars en organisatoren zich niet bewust zijn van het feit dat niet iedereen maar even goed ter been is en geen rekeningen houden met gehandicapten.

‘Er raakt zoveel tijd van je leven op aan verantwoorden, klachten en bureaucratie. Meer dan wanneer je valide bent, want je bent afhankelijk van meer voorzieningen die je nodig hebt om gelijkwaardig te leven.’

Toch heeft ze, samen met haar collega’s, wel wat succesjes geboekt. Ze worden nu wel eens door ambtenaren en projectontwikkelaars gevraagd om advies te geven bij nieuwe plannen. Dat zijn de momenten dat ze weer hoop krijgt en weer moed heeft om door te gaan met haar strijd. En het feit dat ze door verschillende mensen is voorgedragen om genomineerd te worden voor Amsterdammer van het Jaar: ‘Een heerlijk gevoel die nominatie’, zegt ze.

Fotografie: woutervanderwolk.com

Stem op deze kandidaat

Marieke Samallo

’Jeetje, ik vind het nog steeds onwerkelijk. Ik genomineerd. Maar wel erg tof.’ Milkshake bedenker en art director Marieke Samallo kan er nog niet over uit. Om er meteen bescheiden aan toe te voegen: ’maar als ik al die andere namen zie, vind ik het helemaal bijzonder dat ik daarbij sta. Het zijn stuk voor stuk toppers die het wat mij betreft allemaal verdienen om ’Amsterdammer van het Jaar’ te worden.’

Het grote publiek kent Marieke Samallo vooral van het Milkshake festival. Zo’n acht jaar geleden stond zij aan de wieg van dit festival in het Westerpark. Een dancefestival met een boodschap. Want dat laatste is belangrijk.

’Ik wilde eigenlijk een festival wat een creatief platform is, een evenement waarbij iedereen zichzelf kan zijn. En dat is best goed gelukt als je naar de bezoekers van Milkshake kijkt. Iedereen, ongeacht wie je bent, waar je vandaan komt of wat je gelooft, kan er zichzelf zijn. En daarnaast staat er natuurlijk een goede line-up. Een tikkeltje rebels. Dat is de sfeer van Milkshake.’

Inmiddels is er ook al twee keer een Milkshake festival in Brazilië geweest. Want, vernieuwen, dat wil Marieke Samallo, die ook eigenaar is van creatief bedrijf D.O.L.House, continu. ’Ik ga mij inderdaad snel vervelen en dan wil ik weer wat anders’, lacht ze.

’Zo is een paar jaar geleden ook mini Milkshake ontstaan. Een festival een dag voor het ’grote Milkshake’ samen met honderden vrijwilligers. Er staan duizend verstandelijk gehandicapten helemaal uit hun dak te gaan. Echt geweldig. Op dit moment werk ik vanuit onze stichting For All Who Love Foundation ook aan een rally voor 400 ouderen. Met de stichting hebben we een paar pijlers waaronder gehandicapten, LHBT+’ers, ouderen en ondersteunen we projecten die zich inzetten tegen racisme.’

Dat ze uiteindelijk in Amsterdam terecht ben gekomen, is niet vreemd. Ook nu is ze weer met een nieuw project bezig. ’Wat dat is? Dat zeg ik nog niet.’

Fotografie: woutervanderwolk.com

Stem op deze kandidaat

Alice Roegholt

Toen Alice Roegholt in 1999 langs het voormalige postkantoortje in de Spaarndammerbuurt fietste, had ze nooit kunnen vermoeden hoe succesvol Museum Het Schip zou worden.

Nu, ruim 17 jaar na de opening van Museum het Schip, trekt het museum ruim 42000 bezoekers per jaar, uit binnen en buitenland. Alice Roegholt is directeur en oprichter van Museum Het Schip, gewijd aan de Amsterdamse School. Later is daar ook bezoekerscentrum De Dageraad in de Pijp bijgekomen.

Bezoekers zien in Museum het Schip het expressionistische woningbouwcomplex ontworpen door architect Michel de Klerk. Inmiddels behoort de Amsterdamse School tot de top van architectuurstromingen in de wereld.

Terwijl het er twee decennia allemaal anders uit zag. Roegholt legt uit: ’Bijna 20 jaar geleden fietste ik in de Oostzaanstraat en zag dat het (toenmalige) postkantoortje zou worden opgeheven. Dat vond ik merkwaardig, juist omdat ik het een passende locatie vond voor een tentoonstelling over 100 jaar Woningwet, die in 2001 zou plaatsvinden.’

Met hulp van corporatie Eigen Haard kon Roegholt het postkantoor in gebruik nemen en restaureren. Het was gelijk een succes. ’Mensen wilden zien hoe de arbeiders vroeger leefden.’Begonnen met 50 m2, maar inmiddels telt het museum 800 m2 verdeeld over twee verdiepingen. Hier worden verschillende exposities, rondleidingen en presentaties gegeven. Ook zijn er bus- en wandeltochten.

Roegholt mag daarom met recht een promotor van de Amsterdamse School én Amsterdam worden genoemd. Ze heeft er met haar tomeloze inzet voor gezorgd dat deze typisch Amsterdamse bouwstijl bekend is in binnen- en buitenland. Elke dag komen er toeristen vanuit de hele wereld naar het museum in de Oostzaanstraat om te zien hoe arbeiders in de 19de eeuw leefden. ’Er is nu veel meer respect voor deze bouwstijl.’

Ondanks het succes blijft ze bescheiden. Lachend: ’Je moet je best blijven doen.’

Fotografie: woutervanderwolk.com

Stem op deze kandidaat

Peter Reiss

Ruim 20 jaar geleden waren hiv-geïnfecteerden nog ten dode opgeschreven. In 1996 was er een grote doorbraak die de wereld deed veranderen. Door internationale samenwerking kwam er medicatie die voor heel veel patiënten een redding betekende.

Peter Reiss, hiv-arts in het AMC, en zijn team hebben daaraan behoorlijk bijgedragen en doet dat nog steeds. In juli vorig jaar was Peter nog lokale voorzitter van de Internationale Aidsconferentie in Amsterdam waar 15.000 bezoekers op af kwamen, waaronder Bill Clinton en prins Harry.

Amsterdam heeft zich gecommitteerd om mee te doen ervoor te zorgen dat Aids in 2030 niet meer bestaat. ‘We hebben veel bereikt. Mensen die nog in 96 zouden sterven, kun je nu helpen. Van de 37 miljoen hiv-geïnfecteerden in de wereld zijn er nu 22 miljoen behandeld. Dat betekent dat we nog 15 miljoen hebben te gaan. Dat kan alleen goed gaan als deze mensen toegang hebben tot de juiste wegen en de middelen, maar dat is nog niet zo’, vertelt Peter.

De hiv-problematiek wordt op drie vlakken aangepakt, via de wetenschap, belangenbehartiging en mensenrechten. Internationale samenwerking, die zich onder andere uit door het organiseren van conferenties, is daarin heel belangrijk.

‘Er is vooral nog veel werk te doen in de ontwikkelingslanden door scholing, educatie, seksuele voorlichting, gezondheidsvoorlichting en acceptatie van seksuele geaardheid. Maar ook in landen zoals Rusland waar homoseksualiteit nog steeds een taboe is.’

Peter is hiv-onderzoeker van het eerste uur. Samen met een collega zag hij de eerste Amsterdamse hiv-patiënten in het Olvg. ‘De manier waarop mensen aan Aids doodgaan is verschrikkelijk.’ Nu hij wat ouder is, vindt hij het belangrijk om een nieuwe generatie het enthousiasme van zijn vak mee te geven. ‘We mogen niet verslappen, want dan gaat het niet meer goed.’

Fotografie: woutervanderwolk.com

Stem op deze kandidaat

Eric Junge

Met zijn Groengrijsbus maakt Eric Junge met Groen (jong) én Grijs (oud) dagtochten. Zo zorgt hij voor verbinding. ’We willen mensen een ontmoetingsplaats bieden, samen sta je sterker!’

De eerste bus betaalde Junge uit eigen zak, inmiddels heeft hij vijf bussen rijden waarvan drie in Amsterdam. Van huis uit is hij adviseur op het ministerie van Justitie in Den Haag, maar ook voor het rijden van een touringcar draait hij zijn hand niet om. Hij haalde ooit zijn groot rijbewijs in militaire dienst. Dat komt hem nu goed van pas. ’Het begon 7 jaar geleden op een open dag bij zorgcentrum Torendael bij mij om de hoek. Daar hoorde ik dat er geen geld meer was voor dagtochten. Zo is het idee ontstaan.’ Stadsdeel Zuid gaf het een kans en Junge kreeg een subsidie van 5000 euro. Natuurlijk niet genoeg voor een grote bus. Op Marktplaats vond Junge een touringcar mét invalidenlift en betaalde dat uit eigen middelen. De eerste bus was gelijk een succes. Veel zorgcentra melden zich bij Junge voor dagtochten. We hebben twee doelstellingen’, vertelt Junge.

’Dat is het voorkomen van isolement en het bevorderen van sociale samenhang.’ Ook duurzaamheid staat hoog in het vaandel. ‘Op termijn willen we een elektrische bus aanschaffen. We rijden nu al op GTL-fuel een synthetische en schonere brandstof van Shell.

De dagtochten variëren van natuur tot cultuur. Zo rijdt de bus naar het Concertgebouw dan weer naar bijvoorbeeld Texel. ’Mensen met een Stadspas kunnen voor 5 euro per persoon mee. Dat is inclusief boottocht, lammetjes knuffelen en een AH picknick. ‘Zo brengen wij mensen bij elkaar. Samen reizen en samen een lunch bereiden, dat zorgt voor een bepaalde dynamiek waarbij vanzelf contact wordt gemaakt.’

Iedereen is welkom bij Groengrijs. Passagiers van 3 maanden tot 101 jaar, hebben ze in de bus gehad. ’Een afspiegeling van de Amsterdamse samenleving komt samen in de bus. Ik vind het belangrijk om mensen niet alleen een vis te bieden, maar ook een hengel. Een hengel in de vorm van een sociaal netwerk waarmee we, waar nodig, zelfredzaamheid hopen te creëren’. Junge is regelmatig nog zelf achter het stuur te vinden. Naast de oprichter werken er nog zo’n 50 mensen als vrijwilliger op de Groengrijsbus.

Fotografie: woutervanderwolk.com

Stem op deze kandidaat

Nienke Algra

‘Wij lijken ouderen soms alleen maar in bejaardentehuizen te stoppen, terwijl Zuideuropese landen veel meer respect lijken te hebben voor deze groep.’

Als het over ouderen gaat, springt Nienke Algra direct op de bres. Dat is een van de redenen waarom ze een aantal jaren geleden Sweet 70 is begonnen in Noord. Het leverde de visagiste/grimeuse een nominatie voor Amsterdammer van het Jaar op.

’Ik zat een broodje buiten op een bankje te eten voor de deur van de Broedplaatsen op het Buikslotermeerplein. Een oudere mevrouw met een rollator kwam naast me zitten en we raakten aan de praat. Ze zei tegen me: ’jij bent de eerste in twee weken waar ik mee praat.’ Dat vond ik zo’n schok. En tegelijkertijd dacht ik: daar moet ik iets mee. Zo is Sweet 70 ontstaan.’

Sweet 70 bestaat uit een aantal onderdelen. Naast het lunchrestaurant waar ouderen terecht kunnen voor een hapje en een praatje zijn er diverse persoonlijke activiteiten voor de ouderen. Nienke: ’Zo hebben we Sweet dreams gehad, waarbij ouderen werden gefotografeerd op een manier zoals ze altijd al hadden willen zijn of hadden willen worden. De een wilde piloot worden, de ander balletdanseres. Dat leverde mooie foto’s op. Ook hebben we Memory Trips. Dan gaan ze naar plekken waar ze graag herinneringen op willen halen of nog eens naartoe willen.’

Inmiddels maken meer dan honderd ouderen uit Noord gebruik van Sweet 70. Een aantal vormt de Rebellenclub. Een groep die erop uit gaat en tripjes onderneemt zoals laatst met de Noord/Zuidlijn.

Nienke Algra hoopt natuurlijk dat ze wint. ’Het zou namelijk heel mooi zijn als Sweet 70 ook in andere delen van Amsterdam wordt opgezet. Daarnaast zou ik heel graag een fotoboek willen maken van typische Sweet 70-mensen uit Noord. Ik dacht eerst dat de nominatie een grap was en dat de mail een soort spam was, maar mijn dochter vertelde gelukkig dat het echt was.’

Fotografie: woutervanderwolk.com

Stem op deze kandidaat